İtalya’nın başkenti Milano olan Lombardy bölgesi, kırsal alanlarda geliştirilecek veri merkezi projelerine yönelik yeni bir vergi düzenlemesini onayladı. Karara göre kırsal bölgelerde kurulacak veri merkezleri için %100, tarım ve yeşil alanlarda inşa edilecek projeler için ise %200 oranında vergi uygulanacak. Düzenlemenin temel amacı, özellikle büyük ölçekli bulut ve yapay zeka şirketlerinin kırsal arazileri geniş çapta satın almasının önüne geçmek ve bu yatırımları daha kontrollü hale getirmek.
Bölge yönetimi, veri merkezi yatırımlarına tamamen karşı olmadığını açık biçimde ortaya koyuyor. Yetkililer, şirket yatırımları, istihdam ve yapay zeka alanındaki rekabetin önemini kabul ederken, arazilerin plansız ve aşırı biçimde kullanılmasına karşı daha sıkı bir çerçeve oluşturmak istiyor. Bu yaklaşım, veri merkezi büyümesini durdurmaktan çok, projelerin nerede ve hangi koşullarda yapılacağını yönlendirmeyi hedefliyor.
Avrupa’da veri merkezi geliştiricilerinin kırsal alanlara ilgisinin artması dikkat çekiyor. Bu bölgeler şehir ve banliyölere kıyasla çoğu zaman daha az gelişmiş olsa da, genellikle daha düşük arsa maliyeti, daha az kısıtlama ve zaman zaman daha hızlı izin süreçleri sunuyor. Bu da özellikle yüksek enerji ve geniş arazi ihtiyacı olan hyperscaler projeleri için kırsal alanları cazip hale getiriyor. Lombardy’nin yeni hamlesi, bu eğilimi vergi yoluyla frenlemeye yönelik somut bir adım olarak öne çıkıyor.
İtalyan yasa yapıcılar, geliştiricileri bunun yerine kullanılmayan sanayi bölgelerine yönlendirmek istiyor. Bu tür alanların benzer operasyonlar için daha uygun olduğu, ayrıca burada kurulacak AI veri merkezleri için ek bir vergi yükü öngörülmediği belirtiliyor. Böylece yeni düzenleme yalnızca caydırıcı bir araç değil, aynı zamanda yatırımları belirli bölgelere kaydırmayı amaçlayan bir planlama aracı işlevi görüyor.
Lombardy yetkililerinin çekinceleri yalnızca arazi kullanımıyla sınırlı değil. Enerji tüketimi de önemli bir başlık haline gelmiş durumda. Bölge yetkililerinden Massimo Sertori’nin verdiği bilgiye göre, İtalya genelinde veri merkezi başvuruları toplamda 30GW seviyesine ulaştı ve bunların yarıdan fazlasının Lombardy’de konumlanması planlanıyor. Ancak Sertori, yalnızca “gerçek ve somut projeler” temelinde 2GB’lık kısmın yetkilendirilmesi gerektiğini söyledi. Metindeki birim ifadesi bu şekilde aktarılıyor.
Mevcut tabloda Milano’da 33 aktif veri merkezi bulunuyor. Buna ek olarak 10 tesis inşa aşamasında, 23 proje ise onay bekliyor. Bu yoğunluk, Lombardy’yi İtalya’da veri merkezlerinin en fazla toplandığı bölge haline getiriyor. Dolayısıyla yeni vergi kararı, teorik bir önlemden çok, hızla büyüyen somut bir kapasite artışına verilen yerel bir yanıt niteliği taşıyor.
Veri merkezi genişlemesi, özellikle yapay zeka altyapısına bağlı olarak küresel ölçekte daha tartışmalı bir konuya dönüşüyor. ABD’de bu projelere karşı yerel tepkiler giderek artarken, İtalya’da itirazların aynı sertlikte olmadığı görülüyor. Buna rağmen Lombardy yönetimi, kontrolsüz veri merkezi gelişiminin topluluklar ve arazi kullanımı üzerinde olumsuz etkiler yaratabileceği görüşünde. Öte yandan muhalefetteki bazı siyasetçiler, kabul edilen yasanın yine de yeterince sert olmadığını ve daha güçlü ulusal düzenlemelere ihtiyaç duyulduğunu savunuyor.
