İspanya, elektrik kesintileri sırasında mobil bağlantının tamamen devre dışı kalmasını önlemek için yeni bir yükümlülük hazırlıyor. 2026 sonuna kadar onaylanması planlanan kraliyet kararnamesiyle birlikte, mobil şebeke operatörleri ve ilgili altyapı şirketlerinin yedek güç sistemleri kurması gerekecek. Amaç, geniş çaplı bir kesinti yaşandığında mobil hizmetin en azından belirli bir süre boyunca aktif kalmasını sağlamak.
Düzenlemeye göre şirketler, elektrik kesintisi halinde şebekeyi en az dört saat çalışır tutabilecek batarya ya da benzeri yedek çözümler kullanmak zorunda olacak. Bu şart, belirli büyüklüğün üzerindeki oyuncuları kapsayacak. Buna göre en az 500.000 kullanıcıya hizmet veren veya yıllık geliri €50 milyon ($56.9 milyon) seviyesini aşan mobil operatörler ve altyapı firmaları bu kapsamda değerlendirilecek.
Kararname, geçiş sürecini kademeli bir takvimle uygulayacak. İlk yıl içinde ülke nüfusunun yarısının bu yedekli kapsama alanı içinde olması gerekecek. İkinci yılda oran yüzde 65’e çıkacak. Üçüncü yılda ise nüfusun dörtte üçünün, yani yüzde 75’inin, elektrik kesintisi anında yedek sistemlerle desteklenen mobil bağlantıya erişebilmesi hedeflenecek. Böylece yatırım yükü tek seferde değil, birkaç yıla yayılan bir planla devreye alınacak.
Bu adımın arkasında, geçen yıl İspanya’nın yanı sıra Portekiz ve Fransa’yı da etkileyen büyük elektrik kesintisi gibi olayların yarattığı riskler bulunuyor. Elektrik altyapısındaki arızalar yalnızca ev ve iş yerlerini değil, mobil iletişimi de doğrudan etkileyebiliyor. Özellikle acil durumlarda kullanıcıların arama yapabilmesi, veri bağlantısını sürdürebilmesi ve temel haberleşme hizmetlerine erişebilmesi kritik önem taşıyor. Dört saatlik eşik, kesintinin ilk aşamasında iletişimin tamamen kopmasını önlemeye yönelik pratik bir önlem olarak öne çıkıyor.
Yeni kararname yalnızca mobil baz istasyonlarıyla sınırlı değil. Kritik altyapının diğer parçaları için de benzer süreklilik şartları geliyor. Ülke genelini etkileyebilecek kontrol merkezlerinin, elektrik kesintisinden sonra en az 24 saat boyunca çalışmaya devam edebilmesi gerekecek. Ayrıca acil çağrı merkezlerinin de operasyonlarını sürdürebilmek için özel planlara sahip olması istenecek. Böylece haberleşme, kontrol ve acil müdahale zincirinin aynı anda korunması hedefleniyor.
Uzun vadede doğrudan telefona bağlanabilen uydu tabanlı servislerin mobil ağlarla daha sık entegre edilmesi, bu tür kesintilerde alternatif bir katman sunabilir. Ancak mevcut aşamada İspanya’nın yaklaşımı, karasal mobil altyapının dayanıklılığını artırmaya odaklanıyor. Düzenleme hayata geçtiğinde, özellikle büyük operatörler için enerji yedekliliği artık teknik bir tercih değil, zorunlu bir hizmet kriteri haline gelecek.
