Çin hükümeti, haziran başında Space Computing Industry Innovation Center adlı yeni bir oluşuma onay verdi. Merkezin amacı; roket ve uydu üreticileri, yarı iletken fabrikaları ve AI şirketlerini aynı çatı altında toplayarak uzay tabanlı bir işlem ağı kurmak. Pekin yönetimi bu girişimin, uzay bilişimindeki tüm sanayi zincirini birbirine bağlamayı ve uydu tabanlı IoT ekosisteminin gelişimini hızlandırmayı hedeflediğini belirtiyor.
Merkezin bu ayın ilerleyen günlerinde resmen faaliyete geçmesi bekleniyor. Çalışma planı altı ana başlık etrafında şekilleniyor: yüksek güvenilirlikli ve ısıya dayanıklı uzay-yerel işlemciler, yüksek performanslı ve yoğun bağlantılı uzay bilişim yükleri, uzay bilişim uyduları için platform ve standart sistemler, sınırlı güç koşullarında çalışacak uzay tabanlı büyük modeller, entegre uzay-yer bulut ölçüm ve kontrol ağları ile hizmet odaklı ve tokenized operasyon yapıları.
Bu başlıkların ortak hedefi, Dünya’daki enerji kaynaklarına bağlı olmayan ve karasal veri merkezlerinin karşılaştığı bazı darboğazlardan kaçınabilen yörüngesel bir AI veri merkezi altyapısı kurmak. Haber akışında Elon Musk’ın AI1 uydusu daha fazla dikkat çekmiş olsa da, Pekin’in bu adımı zamanlama açısından daha erken gelmiş görünüyor. Öte yandan Musk’ın uzayda işlem fikrini geçen yılın kasım ayından beri dillendirdiği, ayrıca Şubat 2026’da FCC’ye bir milyon uyduluk Orbital Data Center System başvurusu yaptığı da aktarılıyor.
Benzer şekilde Jeff Bezos’un da güneş eşzamanlı yörüngede çalışacak 51,600 uydulu Project Sunrise planı üzerinde olduğu belirtiliyor. Çin tarafını farklı kılan nokta ise yaklaşımın çok şirketli ve kurumsal iş birliğine dayanması. SpaceX ve Blue Origin kendi projelerini daha bağımsız ilerletirken, Pekin birden fazla oyuncuyu aynı sistem içinde konumlandırmayı tercih ediyor. Bu modelin mi, yoksa dikey entegre ve tek şirket odaklı yaklaşımın mı daha verimli olacağı şimdilik net değil. Ancak Çin’in uzay tabanlı veri merkezlerini stratejik bir alan olarak gördüğü açık.
