Microsoft’un, ABD’de gündeme gelen Çin menşeli optik alıcı-vericilere yönelik olası ithalat yasağına karşı girişimlerde bulunduğu bildiriliyor. Şirketin, Beyaz Saray Bilim ve Teknoloji Politikası Ofisi ile Ulusal Güvenlik Konseyi yetkilileriyle görüştüğü, ayrıca Information Technology Industry Council (ITI) ile birlikte bu adıma karşı lobi yürüttüğü belirtiliyor. Gelişme, Microsoft’un ABD genelinde 35 veri merkezi inşa ettiği ve 134 ek tesis planladığı bir dönemde geldi.
Tartışmanın merkezinde optik alıcı-vericiler yer alıyor. Bunlar, donanıma takılan ve elektrik sinyallerini ışık sinyallerine çevirerek verinin fiber üzerinden ışık darbeleri halinde iletilmesini sağlayan küçük modüller. Modern veri merkezlerinde, özellikle AI odaklı sistemlerde, GPU’lar ve sunucu rafları arasındaki iletişimde bu bileşenlerin önemi artmış durumda. Fiber ve optik bağlantılar; geleneksel bakır çözümlere kıyasla daha yüksek hız, daha düşük gecikme, daha düşük güç tüketimi ve daha az ısı üretimi gibi avantajlar sunuyor.
Microsoft cephesinin temel kaygısı, olası yasağın veri merkezi kurulum takvimini ciddi biçimde aksatması. ITI tarafı da, optik alıcı-vericiler olmadan AI çiplerinin kurulu olsa bile kullanılamayacağını savunuyor. Başka bir deyişle, veri merkezlerinde işlem kapasitesi sağlayan çipler tek başına yeterli değil; bu sistemlerin birbirine bağlanması için gerekli optik altyapı olmadan donanım atıl kalabiliyor. Bu da özellikle büyük ölçekli AI kümeleri kuran şirketler için doğrudan kapasite kaybı anlamına geliyor.
Sorunun büyümesinde tedarik zincirinin yapısı önemli rol oynuyor. Çinli şirketlerin küresel optik alıcı-verici pazarının %66’sını sağladığı ifade ediliyor. Dolayısıyla ABD’de bu ürünlerin ithalatının yasaklanması, mevcut arzın yarıdan fazlasını bir anda devre dışı bırakabilir. Zaten çeşitli bileşen sıkıntıları yaşayan veri merkezi ve AI altyapısı pazarında bu tür bir kesinti, mevcut darboğazları daha da belirgin hale getirebilir.
Öte yandan güvenlik tarafında ciddi çekinceler var. Yetkililer, bazı alıcı-vericilerin tehlikeye atılmış olabileceği; veri sızdırma, kötü amaçlı yazılım yerleştirme veya uzaktan kesinti yaratma amacıyla kullanılabileceği ihtimalini değerlendiriyor. FCC’nin olası kısıtlamayı gündeme almasının nedeni de bu. Yaklaşım, geçmişte Huawei ekipmanlarına yönelik ABD telekom ağlarındaki yasakla benzer bir çerçeveye oturuyor.
Ancak bu kez pazar dengesi farklı. Telekom ekipmanlarında çok daha fazla yerleşik alternatif bulunurken, veri merkezlerinin ihtiyaç duyduğu optik alıcı-vericileri ABD’de üreten şirket sayısı oldukça sınırlı. Haberde Coherent ve Lumentum olmak üzere iki ABD merkezli üretici öne çıkıyor. Bu firmaların Çinli tedarikçilere rakip ürünler sunabilme kapasitesi bulunsa da, bugünden uygulanacak geniş kapsamlı bir yasakta ortaya çıkacak açığı kısa vadede kapatabilecek ölçeğe sahip olmadıkları belirtiliyor.
Masadaki olası uzlaşı seçeneklerinden biri, yalnızca 3.2 terabits per second seviyesine ulaşabilen Çin menşeli optik alıcı-vericilerin yasaklanması. Söz konusu teknoloji halihazırda mevcut olsa da, üretiminin 2028’e kadar anlamlı biçimde büyümesinin beklenmediği, kurulumların da 2029’da başlamasının öngörüldüğü ifade ediliyor. Bu yaklaşım, ABD’li üreticilere üretim kapasitesini artırmak için zaman tanıyabilir. Şimdilik öneri değerlendirme aşamasında ve nihai karar verilmiş değil.
