Apple’ın 10 Temmuz’da OpenAI’ye karşı başlattığı fikri mülkiyet davasında dikkat çeken ayrıntılardan biri, şirketin eski tasarım şefi Jony Ive’ın doğrudan hedef alınmaması oldu. Dava, eski Apple çalışanlarının şirketten ayrılırken bazı tasarım ve donanım bilgilerinin uygunsuz şekilde taşındığı iddiasına odaklanıyor. Buna karşın Ive’ın adı, OpenAI ile bağlantısına ve yeni donanım çalışmalarındaki görünürlüğüne rağmen dava metninde öne çıkmıyor.
Ortaya konan değerlendirmelere göre bunun ilk nedeni oldukça pratik. Ive, OpenAI’nin donanım tarafında kamuoyunda en görünür isimlerden biri olsa da, işe alım ve günlük operasyon süreçlerinde doğrudan rol alan kişi olarak görülmüyor. Davada öne çıkan isim ise OpenAI’nin chief hardware officer görevini yürüten Tang Tan. Apple’ın iddiaları büyük ölçüde Tan’ın e-postaları, işe alım temasları ve Apple’dan gelebilecek çalışanlarla kurduğu ilişkiler etrafında şekilleniyor.
Başka bir deyişle, dava dosyasında anlatılan eylemler, operasyonel karar alma ve kadro kurma süreçlerine daha yakın bir pozisyonda bulunan Tan ile ilişkilendiriliyor. İddiaya göre bazı potansiyel çalışanların Apple’daki prototipleri ve tasarımları beraberinde getirmesini teşvik eden girişimler de bu kapsamda değerlendiriliyor. Ive’ın ise bu alanlarda aktif olmadığı, daha çok geliştirilen ürünün yönüne ve tasarım vizyonuna odaklandığı belirtiliyor. Bu tablo, Apple’ın hukuki çizgiyi onun yerine Tan üzerinden kurmasını daha anlaşılır hale getiriyor.
İkinci neden ise hukuktan çok kurum imajı ve ilişkilerle ilgili. Jony Ive’ın, Steve Jobs’ın eşi Laurene Powell Jobs ile yakın ilişkisi ve Apple tarihindeki sembolik konumu, şirket açısından hassas bir denge oluşturuyor. Powell Jobs’ın Tim Cook ve John Ternus ile iyi ilişkilere sahip olduğu, ayrıca şirketle bağını koruduğu ifade ediliyor. Bu nedenle Apple’ın, Ive’ı doğrudan hedef almasının yalnızca dava sürecini değil, şirketin dışarıdaki algısını da zorlayabilecek bir adım olabileceği düşünülüyor.
Özellikle Ive’ın Apple tarihindeki rolü göz önüne alındığında, ona karşı açılacak daha sert bir hukuki cephe ters tepebilir. iPhone, iPad ve Mac gibi ürünlerin tasarım kimliğinde büyük pay sahibi olan bir ismin davaya dahil edilmesi, kamuoyunda Apple’a yönelik “hesaplaşma” eleştirilerini artırabilirdi. Böyle bir senaryoda Ive’ın sempati toplaması, Apple’ın ise eski bir yöneticisine karşı kişisel bir tavır aldığı yönünde yorumlarla karşılaşması muhtemel görülüyor.
Ive, 2019’da Apple’dan ayrılmıştı ancak Love From üzerinden 2022’ye kadar danışman olarak çalışmayı sürdürdü. Bu dönemde bazı Apple tasarımcılarının da şirketten ayrılarak Ive’ın yeni yapılanmasına katıldığı biliniyor. Apple tarafında bunun, tasarım ekibinin zayıflaması olarak değerlendirilmiş olabileceği yönünde yorumlar var. Yine de mevcut dava dosyasında Ive’ın adı neredeyse hiç geçmiyor; 40 sayfalık metinde yalnızca “former Apple leaders” şeklinde genel bir ifade kullanıldığı belirtiliyor.
Sonuç olarak Apple, OpenAI’nin donanım çalışmaları üzerinde baskı kurabilecek bir dava stratejisi izlerken, Jony Ive’ı doğrudan dosyaya eklemeyerek itibari riskini sınırlamayı tercih etmiş görünüyor. Şirketin mevcut yaklaşımı, hem hukuki olarak daha somut iddialara odaklanmasını sağlıyor hem de Apple tarihinin en tanınmış tasarım figürlerinden biriyle açık bir çatışmanın yaratacağı olumsuz yankılardan kaçınmasına yardımcı oluyor.
